Η συμφωνία με τους Αμερικάνους που ακυρώθηκε «στροφή» στην τεχνογνωσία των Σουηδών.

F-16 της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας  (hvkk.tsk.tr)

F-16 της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας (hvkk.tsk.tr)

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΤΣΙΜΠΟΥΚΗ

Η πρόσφατη απόφαση της τουρκικής κυβέρνησης για την ακύρωση της παραγγελίας των δύο μαχητικών F-35A της Αρχικής Παρτίδας Παραγωγής Χαμηλού Ρυθμού (LRIP), καθώς και η αναβολή της παραγγελίας τεσσάρων ακόμα αεροσκαφών του ίδιου τύπου, αποτέλεσε την καλύτερη ίσως είδηση για την Πολεμική Αεροπορία για το 2013, αφού η προγραμματισμένη ένταξη του F-35A στο οπλοστάσιο της γείτονος μέχρι το 2019 θα άλλαζε τα δεδομένα στο Αιγαίο.

Παρά το γεγονός ότι η Τουρκία συμμετέχει ενεργά στη βιομηχανική παραγωγή του F-35A, τα σοβαρά τεχνικά προβλήματα που έχουν παρουσιαστεί στο μαχητικό, καθώς και η υπέρβαση του κόστους παραγωγής των αεροσκαφών των αρχικών παρτίδων παραγωγής κατά 30% οδήγησαν την κυβέρνηση Ερντογάν στην αναθεώρηση της απόφασης που είχε ληφθεί στις 5 Ιανουαρίου του 2012. Σύμφωνα με το σχεδιασμό της τουρκική Αεροπορίας, η Τουρκία θα έπρεπε να έχει παραγγείλει μέχρι το 2013 έξι συνολικά μαχητικά, τα οποία παραλάμβανε στις ΗΠΑ το 2015. Όσον αφορά στα υπόλοιπα 94 F-35A, θα παραγγέλνονταν σταδιακά μέχρι το 2023. Σύμφωνα με τις εκτιμήσει αναλυτών, το παραπάνω χρονοδιάγραμμα μετακινείται κατά δύο με τρία χρόνια αργότερα, δίνοντας ένα σημαντικό χρονικό περιθώριο κινήσεων στην Π.Α.

Η γέννηση και η πορεία του προγράμματος

Υπ’αυτές τις συνθήκες και με το μέλλον του αμερικάνικου προγράμματος να τίθεται συνεχώς υπό αμφισβήτηση, η πορεία ενός δεύτερου τουρκικού προγράμματος απόκτησης νέου μαχητικού, αυτή τη φορά εγχώριας ανάπτυξης, έρχεται στο προσκήνιο. Πρόκειται για το σχεδόν άγνωστο στην Ελλάδα πρόγραμμα TF-X, το οποίο αφορά στην ανάπτυξη ενός νέου ελαφρού μαχητικού. Το τουρκικό πρόγραμμα ξεκίνησε επίσημα στις 15 Δεκεμβρίου 2010, με την απόφαση της Εκτελεστικής Επιτροπής Αμυντικής Βιομηχανίας (SSIK) για την εγχώρια ανάπτυξη ενός μαχητικού και ενός εκπαιδευτικού αεροσκάφους. Σύμφωνα με την τουρκική κυβέρνηση εξουσιοδότησε την κρατική εταιρεία TAI να ξεκινήσει τις προκαταρκτικές εργασίες για τα δύο προγράμματα, με στόχο τα αεροσκάφη να τεθούν σε υπηρεσία την επόμενη δεκαετία. Για το σκοπό αυτό, το υπουργείο Άμυνας της Τουρκίας υπέγραψε τον Αύγουστο του 2011 σύμβαση ύψους 20 εκατ. δολαρίων με την TAI, η οποία υποχρεούται να παραδώσει το Σεπτέμβριο του 2013 τη σχετική μελέτη οικονομοτεχνικής σκοπιμότητα του εγχειρήματος. Η αρχική μελέτη θα συνταχθεί από μία ομάδα αποτελούμενη από σαράντα στελέχη της τουρκικής Αεροπορίας, της TAI και του υφυπουργείου Πολεμικής Βιομηχανίας (SSM) της Τουρκίας και θα δίνει απαντήσεις σε ερωτήματα όπως οι μελλοντικές επιχειρησιακές απαιτήσεις της τουρκικής Αεροπορίας, οι επιμέρους μελέτες που θα πρέπει να πραγματοποιηθούν για την υλοποίηση του προγράμματος, τα προκαταρκτικά σχέδια για το αεροσκάφος και τα συστήματα του, οι δυνατότητες της εγχώριας βιομηχανίας και, τέλος, τα μοντέλα που θα μπορούσαν να υιοθετήσουν για τη συνεργασία με ξένες εταιρείες και υπηρεσίες.

Τρία πιθανά σχέδια του μελλοντικού μαχητικού 5ης γενιάς της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας. (forum.keypublishing.com)

Τρία πιθανά σχέδια του μελλοντικού μαχητικού 5ης γενιάς της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας. (forum.keypublishing.com)

Λόγω της δυσκολίας του εγχειρήματος, τα στελέχη του SSM είχαν ξεκινήσει από το καλοκαίρι του 2010 τις προκαταρκτικές – διερευνητικές επαφές με ξένες εταιρείες και τις αντίστοιχες υπηρεσίες πολεμικών βιομηχανιών άλλων κρατών. Η πρώτη κρατική υπηρεσία με την οποία το SSM πραγματοποίησε τις διερευνητικές επαφές ήταν η κορεάτικη DAPA, λόγω του αντίστοιχου προγράμματος ανάπτυξης ενός νέου μαχητικού, του KF-X, που η ασιατική χώρα έχει ξεκινήσει εδώ και αρκετά χρόνια. Στόχος των Τούρκων ήταν η ανάπτυξη του τουρκικού μαχητικού στο πλαίσιο του κορεάτικου προγράμματος, περιορίζοντας το κόστος ανάπτυξης που θα απαιτείτο. Όμως, αν και οι δύο χώρες είχαν συνεργαστεί στο παρελθόν σε στρατιωτικά εξοπλιστικά προγράμματα, τα αντικρουόμενα συμφέροντα τους δεν επέτρεψαν την επίτευξη της συνεργασίας, κι αυτό διότι οι Κορεάτες επιθυμούσαν τη συμμετοχή των Τούρκων στο κορεάτικο πρόγραμμα με 20%, ενώ οι Τούρκοι επιθυμούσαν συμμετοχή με υψηλότερο ποσοστό. Για έναν περίπου χρόνο οι δύο πλευρές συνέχιζαν τις διαπραγματεύσεις, με την κορεατική DAPA να αποδέχεται την αύξηση της τουρκικής συμμετοχής στο 30%. Αυτό, φυσικά, δεν απέτρεψε το SSM να συνεχίσει τις επαφές και με άλλους ενδιαφερόμενους πιθανούς συνεργάτες, όπως η Βραζιλία (Embraer), η Ιταλία (Alenia) και η Σουηδία (Saab), επιδιώκοντας να αποκομίσει τους καλύτερους όρους συνεργασίας.

Η κεντρική ιδέα του τουρκικού εγχειρήματος είναι όσο το δυνατό μεγαλύτερη απεξάρτηση του οπλοστασίου της χώρας από τις ΗΠΑ. Για το λόγο αυτό επελέγησαν ως συνομιλητές για το πρόγραμμα χώρες όπως η Σουηδία και η Βραζιλία, οι οποίες έχουν σημαντικές δυνατότητες στην αεροναυπηγική και μικρή εξάρτηση από αμερικάνικές εταιρείες και το αμερικάνικο κράτος. Σύμφωνα με την TAI, στη μελέτη που θα καταθέσουν τα στελέχη της στο SSM και στην τουρκική Αεροπορία θα προσδιορίζονται το κόστος και το χρονοδιάγραμμα τους εγχειρήματος.

H Τουρκία έχει αναβάλει την προγραμματισμένη αγορά των δύο πρώτων F-35A (Πηγή: Lockheed Martin)

Παρά το γεγονός ότι ουδέποτε υπήρξε επίσημη ανακοίνωση από το SSM, η εταιρεία που, όπως φαίνεται, επελέγη για την από κοινού σχεδίαση και ανάπτυξη του νέου μαχητικού ήταν η σουηδική Saab AB. Η είδηση προέκυψε εμμέσως από την ανακοίνωση της αμερικάνικής εταιρείας Ternion, στις 29 Μαρτίου 2012, σύμφωνα με την οποία «προσωπικό της τουρκικής εταιρείας TAI πραγματοποίησε σεμινάρια διάρκειας μίας εβδομάδας για το λογισμικό σχεδίασης αεροσκαφών FLAMES της αμερικάνικής εταιρείας, ώστε τα στελέχη της TAI να εξοικειωθούν περισσότερο με το λογισμικό αυτό, το οποίο χρησιμοποιούν στην από κοινού με την εταιρεία Saab ανάπτυξη ενός μαχητικού» (http://www.ternion.com/tai-conducts-flames-training-event/). Νωρίτερα δε, στις 6 Μαρτίου 2012, η αμερικάνικη εταιρεία είχε ανακοινώσει οτι η Saab είχε αποκτήσει νέο πακέτο του λογισμικού FLAMES. Τον επόμενο μήνα, τον Απρίλιο του 2012, σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε από το SSM παρουσιάστηκε το χρονοδιάγραμμα ανάπτυξης του τούρκικου μαχητικού. Σύμφωνα με το SSM, το πρώτο σχέδιο του αεροσκάφους θα παρουσιαστεί στα τέλη του 2013, έπειτα από δύο χρόνια εργασιών. Η δεύτερη φάση (2013-2023) περιλαμβάνει τη σχεδίαση και την ανάπτυξη συστημάτων επίδειξης τεχνολογίας, καθώς και την κατασκευή του πρωτοτύπου, οπότε (2023) και θα πραγματοποιηθεί η πρώτη πτήση του νέου μαχητικού. Η επόμενη φάση περιλαμβάνει την πραγματοποίηση πτητικών δοκιμών δύο χρόνια (2023-2025), με το πρώτο αεροπλάνο να παραδίδεται στην τουρκική Αεροπορία το 2025. Με βάση το χρονοδιάγραμμα του SSM, οι παραδόσεις του μαχητικού θα συνεχιστούν μέχρι το 2035 και η περίοδος που το τουρκικό μαχητικό θα βρίσκεται σε υπηρεσία υπολογίζεται μέχρι το 2065. Το νέο τουρκικό μαχητικό θα αντικαταστήσει σε πρώτη φάση τα 37 F-16C/D Block 30 και τα 48 F-4E Terminator. Στόχος ειναι το 2030 η τουρκική Αεροπορία να διαθέτει 100 F-35A, αριθμό F-16C/D Block 50+ και τα υπόλοιπα αεροσκάφη να είναι τουρκικής σχεδίασης και κατασκευής.

Το σουηδικό ερευνητικό αεροναυπηγικό πρόγραμμα

Ο λόγος για τον οποίο η Τουρκία επέλεξε τη Saab εκτιμάται ότι σχετίζεται με το σουηδικό ερευνητικό αεροναυπηγικό πρόγραμμα FS2020/2025. Πιο συγκεκριμένα, την περίοδο 2007-2010 η Saab ανέθεσε σε συνεργασία με τη σουηδική υπηρεσία στρατιωτικών εξοπλισμών FMV στο Πανεπιστήμιο Linkoping τη σχεδίαση και αναπτύξη ενός υπό κλίμακα μονοκινητήριου μαχητικού τεχνολογίας Stealth. Το σουηδικό ερευνητικό πρόγραμμα αφορούσε σ’ενα μαχητικό με μεγάλη εμβέλεια, με δυνατότητα υπερηχητικής πτήσης χωρίς τη χρήση μετακαυστήρα και τρεις εσωτερικούς χώρους για την μεταφορά οπλισμού. Στο πρόγραμμα FS2020, εκτός από τη Saab και Πανεπιστήμιο Linkoping, συμμετείχε η εταιρεία Volvo Aero, το Royal Institue of Technology και Η Σουηδική Υπηρεσία Έρευνας και Ανάπτυξης Στρατιωτικού Υλικού (FOI).

Το πρόγραμμα FS2020, το οποίο αργότερα ονομάστηκε «FS2025», περιλαμβάνει τη σχεδίαση και κατασκευή μοντέλου υπό κλίμακα (13%) του μαχητικού, την πραγματοποίηση δοκιμών σε αεροδυναμική σήραγγα και την πειραματική επαλήθευση των προδιαγραφών του αεροσκάφους. Τέλος, το πρόγραμμα περιελάμβανε την κατασκευή και πτητική δοκιμή του μοντέλου υπό κλίμακα, η οποία πραγματοποιήθηκε στα τέλη του 2009. Σύμφωνα με την κυβέρνηση τους Σουηδίας, το πρόγραμμα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών, οι οποίες θα μπορούσαν να ολοκληρωθούν στο υπάρχον σουηδικό μαχητικό JAS-39NG, καθώς και σε άλλα νέα αεροσκάφη.

Ανεξαρτήτως, πάντως, της πορείας του τουρκικού εγχειρήματος, οι γείτονες μας για μία ακόμη φορά αποδεικνύουν ότι έχουν όραμα, σχέδιο και προγραμματισμό για την πολεμική τους βιομηχανία…

Επίκαιρα

www.epikaira.gr

24 Ιανουάρίου 2013

ΔΕΝ επιτρέπονται απαξιωτικοί και υβριστικοί χαρακτηρισμοί εναντίον στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Υποβάλλοντας το σχόλιο σου επιβεβαιώνεις ότι έχεις διαβάσει και αποδεχθεί τους όρους χρήσης και σχολιασμού του ιστοτόπου. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές. Οι απόψεις που εκφράζονται δεν αντιπροσωπεύουν εκείνες της "Προέλασης" και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.

Σχολιάστε

Αρέσει σε %d bloggers: