Μέλος της Κροατικής 7ης Ταξιαρχίας «PUMA» με τυφέκιο G3 κατά τη διάρκεια της «Επιχείρηση Καταιγίδα», το 1995. (tumblr.com)

Σαν σήμερα, πριν από 20 χρόνια ξεκίνησε η κροατική επιχείρηση «Καταιγίδα» με την οποία εκδιώχθηκαν από κροατικά εδάφη οι Σέρβοι της περιοχής. Μέχρι σήμερα Σερβία και Κροατία ερίζουν για τα αίτια και τις συνέπειές της.

Καθώς έπεφταν οι πρώτες χειροβομβίδες στην σερβική πόλη Κνιν, ο Σάβο Στρόμπατς ήταν ακόμη ξαπλωμένος στο κρεβάτι του. Αμέσως όμως κατάλαβε τι γινόταν έξω. Είχαν έρθει οι Κροάτες. «Κοίταξα δειλά έξω από το παράθυρο. Σε όλη την πόλη σημειώνονταν εκρήξεις. ‘Ηταν σαν χαλάζι… ένα χαλάζι από σπίθες. Το πυροβολικό σφυροκοπούσε αδιακρίτως», θυμάται ο Στρόμπατς. Ο ίδιος είχε διατελέσει μέλος της κυβέρνησης των Σέρβων αυτονομιστών στην σερβοκρατούμενη περιοχή της Κράινα, πρωτεύουσα της οποίας ήταν η Κνιν. Μονολότι διεθνώς η Κράινα δεν είχε αναγνωριστεί ως αυθύπαρκτη κρατική οντότητα, η σερβική de facto κυβέρνησή της είχε τον έλεγχο του 1/3 περίπου του εδάφους της σημερινής Δημοκρατίας της Κροατίας. Η τελευταία ήταν δημιούργημα του αιματηρού εμφύλιου πολέμου που ξεκίνησε το 1991 και οδήγησε στον διαμελισμό της πρώην Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας. Το 1995 ειδικότερα έληξε ο δεύτερος πόλεμος της Κροατίας.

Τα εγκλήματα των άλλων

Η τελευταία φάση της σερβοκροατικής διένεξης επισφραγίστηκε από την κροατική επιχείρηση «Καταιγίδα» (στα σερβικά είναι γνωστή ως επιχείρηση «Ολούγια»). Επικεφαλής της κροατικής στρατιωτικής επιχείρησης ήταν ο Ζβόνκο Μίλας, ο οποίος σήμερα ηγείται της χριστιανοδημοκρατικής Κροατικής Δημοκρατικής Ένωσης στο εθνικό κοινοβούλιο. Ο ίδιος αρνείται ότι η Κνιν δέχτηκε κροατικά πυρά: «Κανένα απολύτως σπίτι δεν καταστράφηκε», έχει πει χαρακτηριστικά. Ο Μίλας στις δημόσιες τοποθετήσεις του αναφέρεται μόνο στα σερβικά εγκλήματα που διεπράχθησαν στη γενέτειρά του, Βούκοβαρ, στα σημερινά σερβοκροατικά σύνορα.

Η επιχείρηση «Καταιγίδα» διήρκεσε σχεδόν 84 ώρες – τόσο χρειάστηκε στην πράξη για να καμφθεί η αντίσταση των Σέρβων από τους Κροάτες. 20 χρόνια μετά η Κροατία γιορτάζει την ημέρα αυτή, από το Ζάγκρεμπ μέχρι την Κνιν, σαν μία μεγάλη εθνικοαπελευθερωτική νίκη. Εντούτοις, η «Καταιγίδα» ανάγκασε περίπου 200.000 Σέρβους να τραπούν σε φυγή και να μην επιστρέψουν στην περιοχή. Σύμφωνα με διεθνή δικαιοδοτικά όργανα επρόκειτο για διαδικασία εθνοκάθαρσης. Η Κροατία μέχρι σήμερα δεν αναγνωρίζει τίποτα από όλα αυτά, ενώ μέχρι σήμερα οι υπαίτιοι της εν λόγω επιχείρησης δεν έχουν οδηγηθεί στη δικαιοσύνη.

Ανοιχτές πληγές

Για συντηρητικούς πολιτικούς όπως ο Μίλας, η Κροατία έχει κάθε δικαίωμα να γιορτάζει. Σε ό,τι έχει να κάνει με την απόδοση ευθυνών ο Μίλας θεωρεί ότι υφίσταται διάκριση των εξουσιών και ως εκ τούτου μπορεί κάθε μία να λαμβάνει τις αποφάσεις της. Παράλληλα και το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο με διπλή απόφασή του τον περασμένο Φεβρουάριο απέρριψε τις προσφυγές τόσο της Σερβίας όσο και της Κροατίας, όπου η μία κατηγορούσε την άλλη για εγκλήματα πολέμου. Μέχρι σήμερα το θέμα τις απόδοσης ιστορικών, πολιτικών και ποινικών ευθυνών σε συγκεκριμένα πρόσωπα εκκρεμεί και διχάζει την κοινή γνώση τόσο στην Κροατία όσο και στη Σερβία. Στη Σερβία ειδικότερα, όπως αναφέρει ο Ντράγκαν Πόποβιτς, διευθυντής του Κέντρου Εφαρμοσμένης Πολιτικής από το Βελιγράδι, οι πληγές είναι ακόμη ανοιχτές, ενώ πολλές πτυχές που σχετίζονται με την ανακήρυξη της αυτόνομης σερβικής δημοκρατίας στην Κράινα δεν έχουν φωτιστεί πλήρως. Όπως για παράδειγμα το ζήτημα της οικονομικής, υλικοτεχνικής και στρατιωτικής βοήθειας της Κνιν από το Βελιγράδι. Οι Κροάτες από την πλευρά τους ισχυρίζονται ότι περίπου 180.000 Κροάτες ήταν αυτοί που πρώτοι είχαν εκτοπιστεί από την Κράινα στο πλαίσιο σερβικής επιχείρησης εθνοκάθαρσης, η οποία είχε προηγηθεί της επιχείρησης «Καταιγίδα».

Δύο δεκαετίες μετά οι εκατέρωθεν αιτιάσεις περί εθνοκάθαρσης και εγκλημάτων πολέμου δεν έχουν σταματήσει. Πολλά ζητήματα παραμένουν ακόμη ανοικτά τόσο για τους Σέρβους όσο και για τους Κροάτες. Ζητήματα τα οποία εάν δεν επιλυθούν άμεσα θα συνεχίσουν να ρίχνουν τη σκιά του πολέμου και στις επόμενες γενιές.

Βίντεο από την στρατιωτική παρέλαση στο Ζάγκρεμπ για τον εορτασμό της 20ης επετείου από την «Επιχείρηση Καταιγίδα»

Νεμάνγια Ρούγκεβιτς / Δήμητρα Κυρανούδη

Πηγή: Deutsche Welle

10 Σχόλια

  1. Kostas Kladianos

    20 ετη απο τον δικαιο αγωνα ανεξαρτησιας του φιλου κροατικου λαου απο τα κομμουνιστικα και ανθελληνικα…. ναι ανθελληνικα δοντια των εγκληματιων πολεμου Μιλοσεβιτς-Καρατζιτς-Μλαντιτς. Ημουν 12 οταν ο λαος και η κυβερνησεις της πατριδος μας {εκτος του Αντωνη Σαμαρα που καλως υπεγραψε σαν υπουργος εξωτερικων τοτε να διαλυθει το συνοθυλευμα του ανθελληνα Τιτο} περι αλλων τυρβαζαν, μεσα στο λιγδερο νεοορθοδοξο μενος της εποχης, και με την ηχηρη απουσια της μεγαλης Π.Α. απο την Deliberate Force.

    Απάντηση
      • tsimuha2

        Γιατι,δεν ειναι φιλικο κρατος οι Γερμανοναζι;ποιος κρατουσε (στα Βαλκανια) ψηλα τον Αγκυλωτο Σταυρο.

      • Kostas Kladianos

        Eνω αγαπητοι φιλοι μου οι σερβοι εεε? Που ηθελαν και να βγουν στο αιγαιο εεε? Που ηθελαν τον λιμενα θεσσαλονικης εεε? Που λενε τα σκοπιανα ξαδελφια τους ΜΑΚΕΔΟΝΕΣ εεε? Που κρατουσαν ψηλα το σφυρι και το δρεπανι εεε? Το δρεπανι πηρε περισσοτερα κεφαλια και το σφυρι ελιωσε περισσοτερα οστα απο τι η σβαστηκα συνολικα!

      • μπασιος

        εγώ Έλληνα να πολέμα στο πλευρό τον Κροατών δεν άκουσα ….ούτε πάτερα τον Franjo Tuđman έτσι δεν θα έκανες

      • manolis

        Για να μην ξεχασουμε την προδοτικη σταση των Κροατων κατα τη Γερμανικη εισβολη το 1941, που κατεστησε τη Γιουγκοσλαβια πληρως ευαλωτη , εν μερει προκαλεσε την ταχεια καταρρευση της και βεβαια την αστραπιαια προωθηση των Γερμανων στην μη επαρκως φυλασσομενη κοιλαδα του Αξιου.

      • tsimuha2

        ΑΥΤΑ ΕΙΝΑΙ ΞΕΔΙΑΝΤΡΟΠΑ ΨΕΜΑΤΑ,τα γραφουν οι αληταραδες ιστορικοι για φερουν σε δυσκολη θεση τον Κλαδιανο,ακους εκει φασιστες οι Κροατες,τι αλλο θα ακουσουμε.

  2. tsimuha2

    «.ούτε πάτερα τον Franjo Tuđman έτσι δεν θα έκανες»

    Εδω ταιριαζει το θελει η π………….να να κρυφτει και η χαρα δεν την αφηνει.

    Απάντηση

ΔΕΝ επιτρέπονται απαξιωτικοί και υβριστικοί χαρακτηρισμοί εναντίον στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Υποβάλλοντας το σχόλιο σου επιβεβαιώνεις ότι έχεις διαβάσει και αποδεχθεί τους όρους χρήσης και σχολιασμού του ιστοτόπου. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές. Οι απόψεις που εκφράζονται δεν αντιπροσωπεύουν εκείνες της "Προέλασης" και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.

Αρέσει σε %d bloggers: