Τα σύγχρονα αεροσκάφη στέλθ καυχώνται ότι μπορούν να αποφύγουν τον εντοπισμό χρησιμοποιώντας μία ποικιλία τεχνολογιών στέλθ που μειώνουν εκπομπές και αντανακλάσεις ραδιοκυμάτων, υπέρυθρου και ορατού φωτός, στο φάσμα ραδιοσυχνοτήτων,και στην ακουστική.

Όμως, το στέλθ, (λάθρευση, λαθροβιότης σε κυριολεκτική ἑλληνική απόδοση), δεν είναι ένας μανδύας αορατότητος, αλλά μάλλον μία τεχνολογία που απλώς καθυστερεί την ανίχνευση και παρακολούθηση, δίνοντας ένα τακτικό πλεονέκτημα σε εναέριες μάχες και έναντι εχθρικών μηχανισμών άμυνας.

Πώς μπορούν τα ραντάρ να ανιχνεύσουν και παρακολουθήσουν στέλθ μαχητικά, και να τα στοχοποιήσουν για όπλα κατευθυνόμενα από αυτά (τα ραντάρ),όταν πετούν επάνω από τις περιοχές τους;

Ἡ εφαρμοζόμενη στρατηγική θα πρέπει να λάβει υπόψιν θερμικές,ακουστικές, και άλλες εκπομπές, καθώς επίσης και φυσικά χαρακτηριστικά του στέλθ αεροσκάφους για να το εντοπίσει και να του επιτεθεί.

Εάν ένα στέλθ μαχητικό φέρει εξωτερικές δεξαμενές καυσίμου-όπως συχνά σε αποστολές αναγνωρίσεως-τότε δέν είναι τεχνικώς σε διαμόρφωση στέλθ.

Eπίσης, οποιαδήποτε συσκευή τοποθετημένη στην κοιλιακή περιοχή του αεροσκάφους, θα αυξήσει την ραδιοδιατομή, και θα είναι περισσότερο ανιχνεύσιμη από ραντάρ.
Οποιοδήποτε στέλθ αεροσκάφος μεγέθους μαχητικού με πτέρωμα πηδαλιουχήσεως, όπως το ουραίο πτέρωμα, για παράδειγμα F-22 Raptor, F-35, PAK-FA, J-20 ἤ J-31, δέν είναι αόρατα στα εχθρικά ραντάρ.

Ἡ μέιωση των ακολούθων είναι ἡ αρχή και επιδίωξη της τεχνολογίας στέλθ:

  • ραδιοκυματική ανίχνευση
  • υπέρυθρη ανίχνευση
  • ακουστική ανίχνευση

Ουσιαστικά, το αεροσκάφος πρέπει να είναι βελτιστοποιημένο στο να εξουδετερώνει τις υψηλότερες ζώνες συχνοτήτων.

Ἡ χαμηλής παρατησιμότητος υπογραφή του αεροσκάφους θα προκαλέσει κάποια αντήχηση, όταν το μήκος κύματος της συχνότητος υπερβεί κάποια κλίμακα.
Αυτό θα προκύψει όταν ένα χαρακτηριστικό του αεροσκάφους, για παράδειγμα τα ουραία πτερύγια είναι λιγότερο από οκτώ φορές μεγαλύτερα από το μέγεθος μήκους κύματος μίας δεδομένης συχνότητος.

Επικάλυψη από υλικά απορροφήσεως ακτινοβολίας (RAM) που περιέχουν σωματίδια άνθρακος ἤ λεπτά σφαιρίδια σιδήρου σε κάθε επιφάνεια του στέλθ μαχητικού,μπορούν να βοηθήσουν για περαιτέρω απόκρυψη του αεροσκάφους.

Ραντάρ ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας της πολιτικής αεροπορίας,είναι σχεδόν μετά βεβαιότητος ικανά να ανιχνεύσουν και παρακολουθήσουν τακτικά στέλθ αεροσκάφη μεγέθους μαχητικού, επειδή λειτουργούν σε χαμηλότερη ζώνη συχνοτήτων.

Όμως, αεροσκάφη που τους λείπουν πολλά χαρακτηριστικά που προκαλούν αντήχηση ραντάρ, όπως για παράδειγμα το Northrop Grumman B-2 Spirit,είναι πιο αποτελεσματικά εναντίον ραντάρ χαμηλών συχνοτήτων απ᾿ότι αεροσκάφη όπως το F-35 και το F-22.

Πάντως,αυτά τα ραντάρ χαμηλών συχνοτήτων δέν παρέχουν αρκετά λεπτομερείς συντεταγμένες για να καθοδηγήσουν βλήματα στον στόχο. Επιπροσθέτως, ένα σύστημα ελέγχου πυρός θα απαιτείτο στην περίπτωση ενός ραντάρ ελέγχου εναερίου κυκλοφορίας.

Κάποιες χώρες αναπτύσσουν προηγμένα ραντάρ εγκαίρου προειδοποιήσεως UHF και VHF ζώνης,που χρησιμοποιούν μακρύτερα μήκη κύματος,ώστε να συνεγείρονται στην γενικότερη κατεύθυνση προσεγγίσεως απειλών στέλθ.

Ακόμη και έτσι όμως,τα ραντάρ ζωνών UHF και VHF παρουσιάζουν σχετικά χονδρική ανάλυση,που σημαίνει ότι οἱ επαφές δέν μπορούν να παρακολουθηθούν με την απαιτούμενη ακρίβεια ώστε να καθοδηγηθούν όπλα στον στόχο.

Στην πράξη, οἱ αποστολές δέν απαιτούν μανδύα αορατότητος εάν ὁ αντίπαλος μπορεί να δεί τα στίγματα,αλλά δέν μπορεί να κάνει τίποτε για να τα αντιμετωπίσει.

Γενικώς, ἡ σχεδίαση των αεροσκαφών στέλθ πρέπει να στοχεύει στην μείωση της ανιχνευσιμότητος από ραντάρ και θερμικά όργανα.

Ύψιστη προτεραιότητα της σχεδιάσεως οφείλει να είναι ἡ ικανοποίηση ενός καταλόγου προϋποθέσεων,οἱ οποίες τελικώς είναι αποφασιστικές για την επιτυχία του αεροσκάφους.

Αυτές περιλαμβάνουν μείωση των θερμικών εκπομπών από την ώση, μείωση της ανιχνευσιμότητος από ραντάρ δια της αλλοιώσεως φυσικών χαρακτηριστικών της γενικής διαμορφώσεως (όπως ἡ ελάχιστη ραδιοδιατομή), μείωση της ανιχνευσιμότητος από ραντάρ όταν το αεροσκάφος ανοίγει την καταπακτή όπλων, και ελάττωση του βαθμού ανιχνευσιμότητος δια υπερύθρων ἤ ραντάρ στην διάρκεια αντίξοων καιρικών συνθηκών.

Στην περίπτωση του Β-2, το επιχειρησιακό του ύψος επιβάλλει στα αμυντικά όπλα χρόνο πτήσεως, που καθιστά πρακτικώς αδύνατη την προσβολή του αεροσκάφους.

Και αεροσκάφη σάν το F-22 και το F-35 μπορούν να ανοίξουν τις καταπακτές οπλισμού και να επιστρέψουν στην στέλθ διαμόρφωση σε λιγότερο από ένα δευτερόλεπτο.

Υπάρχει, όμως πάντοτε κάποια απώλεια σε ακτίνα ἤ φορτίο προκειμένου να επιτευχθεί ἡ χαμηλή παρατηρησιμότητα. Ειδήμονες της βιομηχανίας προτείνουν έναν συνδυασμό από ζεύξεις δεδομένων υψηλής ταχύτητος και ραντάρ phased-array χαμηλής συχνότητος για να ταυτοποιήσουν την παρουσία στέλθ αεροσκαφών και να δημιουργήσουν μία ποιοτική καθοδήγηση όπλων.

Για να ξεπεράσουν αυτό το εμπόδιο, στέλθ τακτικά αεροσκάφη θα επιχειρούν συχνά παράλληλα με φορείς ηλεκτρονικής επιθέσεως όπως τα Boeing EA-18G Growler.

Από την στιγμή που ἡ ανίχνευση αφορά την αναλογία σήματος προς θόρυβο, τα στέλθ μειώνουν το σήμα,ενώ τα ηλεκτρονικής επιθέσεως αυξάνουν τον θόρυβο.

Το Ναυτικό των ΗΠΑ και ἡ Λόκχηντ ἥδη εργάζονται σε αυτούς τους τομείς τεχνολογίας στέλθ, και ως εκ τούτου δημιουργούν την ανάγκη για εξέλιξη ακόμη πιό προηγμένων αισθητήρων που θα συνεγείρουν τα ραντάρ για την παρουσία των αόρατων μαύρων πετούμενων που περιπλανιούνται στους ουρανούς.

Απόδοση/Μετάφραση Αχέρων.

Από defenceaviation.com για την Προέλαση.

6 Σχόλια

  1. Gunslinger32

    Σε μια τραβηγμένη έκδοση ο τίτλος θα μπορούσε να είναι και κάτι στο είδος «ο μύθος των αοράτων αεροσκαφών».

    «Στην πράξη,οἱ αποστολές δέν απαιτούν μανδύα αορατότητος εάν ὁ αντίπαλος μπορεί να δεί τα στίγματα,αλλά δέν μπορεί να κάνει τίποτε για να τα αντιμετωπίσει.»

    Όπλα μακράς εμβέλειας(SCALP EG, Al Tariq, PJDAM/Diamondback kit) η μήπως κάτι σαν το Delilah με δυνατότητα man in the loop ;

    «Ειδήμονες της βιομηχανίας προτείνουν έναν συνδυασμό από ζεύξεις δεδομένων υψηλής ταχύτητος και ραντάρ phased-array χαμηλής συχνότητος για να ταυτοποιήσουν την παρουσία στέλθ αεροσκαφών και να δημιουργήσουν μία ποιοτική καθοδήγηση όπλων»

    Ακόμα και αν τα ραντάρ στην σημερινή διαμόρφωση δεν μπορούν να στοχοποιήσουν αεροσκάφη vlo, μπορούν να δώσουν κάποιες πληροφορίες για να εκτιμηθεί η απειλή/πορεία, και να ληφθούν έτσι διάφορα μέτρα τα οποία θα μπορούσαν να περιορίσουν το αποτέλεσμα μιας αποστολής/επίθεσης απο αεροσκάφη χαμηλής ΗΜ υπογραφής.

    «Ἡ εφαρμοζόμενη στρατηγική θα πρέπει να λάβει υπόψιν θερμικές,ακουστικές,και άλλες εκπομπές»

    Γράφτηκε κάτι για συχνότητες, σε παλαιότερη και προηγούμενη πιο πρόσφατη αναφορά(οποίος έπιασε, έπιασε). 🤔😉

    «Για να ξεπεράσουν αυτό το εμπόδιο,στέλθ τακτικά αεροσκάφη θα επιχειρούν συχνά παράλληλα με φορείς ηλεκτρονικής επιθέσεως όπως τα Boeing EA-18G Growler.

    Από την στιγμή που ἡ ανίχνευση αφορά την αναλογία σήματος προς θόρυβο,τα στέλθ μειώνουν το σήμα,ενώ τα ηλεκτρονικής επιθέσεως αυξάνουν τον θόρυβο.»

    Ποιός το περίμενε ότι τα αεροσκάφη ηλεκτρονικού πολέμου(συμβατικής σχεδίασης) θα συνεχίσουν να παρέχουν σημαντική κάλυψη και στα αεροσκάφη vlo(προφανώς δεν ενοχλεί το πεντάγωνο των ΗΠΑ ότι θα συνεχίσουν να βρίσκονται on top of the spear κάθε αεροπορικής επίθεσης, και θα είναι ένας σημαντικός παράγοντας για την επιτυχία μιας αποστολής(παρά το γεγονός που δεν διαθέτουν σχεδιαστικά χαρακτηριστικά «πρώτου πλήγματος». 🙈🙉

    Απάντηση
    • ΑΧΕΡΩΝ

      Ἄν πρόσεξες,και ἡ ακουστική περιλαμβάνεται στους τομείς εφαρμογήςτης τεχνολογίας στέλθ,και απ᾿ότι διάβασα πρόσφατα και στην «Πτήση»,εκεί το F-35 δέν τα πάει καθόλου καλά,χειρώτερα απ᾿ότι στο θερμικό ίχνος.
      Ίσως κάποια αχίλειος πτέρνα μπορεί να βρεθεί και εκεί,ίσως στην επεξεργασία σήματος ραντάρ,ίσως στην βιομηχανική κατασκοπεία.
      Το θέμα όπως το βλέπω εγώ,σε γενική θεώρηση,και όχι στενά στην περίπτωση του F-35,είναι ότι δέν έχει σημασία ἄν ἡ απειλή είναι κορυφαίας ἤ κατακτημένης,ακόμη και ξεπερασμένης τεχνολογίας,αλλά το πόσο αντιμετωπίσιμη είναι για τις δικές σου δυνατότητες.
      Και κατ᾿επέκταση,ἄν μπορείς να την αντιμετωπίσεις σύμμετρα ἤ ασύμμετρα.

      Απάντηση
      • Gunslinger32

        Προφανώς εκεί φαίνεται να έχει άλλο ένα θέμα. Δίπλα στην οπτική ίσως να παίξει και η ακουστική έναν σημαντικό ρόλο στο μέλλον την ανίχνευσης στόχων με χαμηλή ΗΜ υπογραφή αγαπητέ ΑΧΕΡΩΝ(θυμάσε αυτό που λέγαμε στα άλλο άρθρο με τα άρματα;), βάλε και την αρχή με την οποία δουλεύει το όλο σύστημα BSY στο σκεπτικό, και voila μια ασύμμετρη αντιμετώπιση. 😉

        Νομίζω ότι μια αναβάθμιση του ρόλου των μονάδων ηλεκτρονικού πολέμου(όπως και στο πεδίο του κυβερνοχώρου), είναι και για την ΠΑ αναπόφευκτη στο μέλλον(αν θέλουν να παραμείνουν παίκτες στο παιχνίδι του πολέμου στον αέρα).

  2. Theognostos

    @Gunslinger32

    το Φ35 αν και έχει πολυ μειωμένη την ραδιοτομη δέν προοριζεται η θεωρειται σωστο να αναλαμβάνει απαραιτητως αποστολες απο μονο του…… σε γενικές γραμμές εφόσον οι ΗΠΑ έχουν στήν διάθεση τους ολα τα υπόλοιπα οπλικά συστήματα απο δορυφορους μέχρι Φ22 πυραύλους πλευσης αεροσκάφη ηλεκτρονικης σάρωσης κτλ….δέν υπάρχει λογος να μην χρησιμοποιηθούν ολα μαζι για την επιτυχία αποστολης και την νικη. Το αποτέλεσμα μετράει.

    @ΑΧΕΡΩΝ

    το προβλημα ειναι πολυσυνθετο…σε προηγούμενη αναρτηση έδωσα οτι απο τις συχνοτητες του κινητηρα δηλαδη Ν1, Ν2 κτλ..υπάρχει η δυνατοτητα αναγνωρισεως του αεροσκαφους φιλιος η εχθρός καθε κινητηρας έχει τη δικη του υπογραφη….μέχρι και το σεριαλ ναμπερ….που λένε…. εαν για κάποιον λόγο χάσει την καλυψη ο κινητηρας απο τα στελθ συστηματα τότε θα αναγνωριστει…για αυτο χρειάζονται συνεχη επιτηρηση….. ομως αλλο η ατμοσφαιρα και άλλο η θάλασσα οπου με παρομοια τεχνολογια ακουστικης τα υποβρυχια γνωριζουν η θά πρεπει να γνωριζουν τι πλοιο η υποβρύχιο ειναι κοντα κτλ….

    θεωρώ οτι το ·προβληματάκι των στελθ πρεπει νά εξεταζεται εξ ολοκλήρου απο ντροουνς πυραυλους αεροσκαφη….οχι μόνον απο την πλευρά του Φ35 .

    εδω λένε…

    There are no problems but rather opportunities for solutions

    Απάντηση
    • Gunslinger32

      @Theognostos

      Αγαπητέ Theognostos, αυτό το λέω απο την εποχή που ξεκίνησα να συζητάω για το συγκεκριμένο αεροσκάφος, το πρόβλημα δεν είναι στις ΕΔ των ΗΠΑ και πως θα το χρησημοποιούν αυτές όταν μπει σε υπηρεσία. Ο προβληματισμός είναι περισσότερο στο πως το φαντάζονται/ονειρεύονται μερικοί για τους χρήστες που δεν διαθέτουν (ούτε και πρόκειται ποτέ να αποκτήσουν) τα μέσα υποστήριξης/συνεργασίας για εκμεταλλευτούν τις δυνατότητες που παρέχει ένα σύστημα του είδους σε μια στρατιωτική δύναμη που διαθέτει τους πόρους να το λειτουργήσει(ακόμη και με τα προβλήματα που θα παρουσιάσει(πάντα υπάρχει αυτή η περίπτωση).

      Συνοψίζοντας (πρόχειρα) μια σφαιρική εικόνα, για τις καταστάσεις που επικρατούν στα διάφορα κράτη που θα αποκτήσουν το συγκεκριμένο αεροσκάφος, θέλω να παρατηρήσω ότι απο την μια έχουμε τις χώρες με ισχυρή βιομηχανία και οικονομία(ασχέτως την υπερχρέωση των κρατών), όπως και εταιρίες κολοσσούς οι οποίες ανήκουν στους global players στην βιομηχανία αμυντικών συστημάτων και τεχνολογίας γενικά.

      Απο την άλλη έχουμε την Ελλάδα η οποία παρά που διαθέτει ισχυρές ΕΔ, στα 30χρόνια απο την εποχή που έγινε η αγορά του αιώνα(μαχητικών), δεν έχει καταφέρει(ενδιαφερθεί σοβαρά) να εγκαταστήσει στο σύνολο του στόλου σύγχρονων ελαφρών μαχητικών της ΠΑ ούτε τα βασικά συστήματα που είναι σήμερα στάνταρ στο ΝΑΤΟ(π.χ. Link, η υπολογιστές που υποστηρίζουν τις JDAM, και συστήματα αυτοπροστασίας). Με 25 + 30 πλήρες εξοπλισμένα μαχητικά απο ένα σύνολο των 200+ δεν παίζεις μπάλα απέναντι σε έναν αντίπαλο που υπερέχει αριθμητικά και ποιοτικά. Δεν λέω έχουμε απο τους ικανότερους πιλότους/ιπτάμενους στο ΝΑΤΟ και το τεχνικό προσωπικό δεν πάει πίσω στις προσπάθειες και επιδόσεις του(και οι δυο είναι στην κορυφή του ΝΑΤΟ και απολαμβάνουν σίγουρα τον σεβασμό απο τους συναδέλφους στο ΝΑΤΟ και των Ελλήνων πολιτών ποι ενδιαφέρονται για την άμυνα και ασφάλεια αλλά και γενικά για τα στρατιωτικά θέματα).

      Δεν αρκεί όμως η εμπειρία και η ανθρώπινη ικανότητα, στην εποχή του αυτοματισμού και της πληροφορίας, επιπλέον τόση προσπάθεια θα έπρεπε να ανταμείβεται και με την παροχή του καλύτερου διαθέσιμου υλικού/εξοπλισμού(πράγμα που δεν συμβαίνει στον βαθμό που θα μπορούσε, για πολιτικούς λόγους).

      Με τέτοιες προϋποθέσεις και σοβαρά ελλείμματα στα ήδη υπάρχον συστήματα/μαχητικά, είναι κατά την γνώμη μου οξύμωρο και εξωπραγματικό να κάνουμε όνειρα, για μαχητικά που θα έχουν τελείως διαφορετικές και σαφώς υψηλότερες απαιτήσεις στην υποστήριξη(φροντίδα συστήματος), σε σύγκριση και αντίθεση με τα υπάρχοντα προηγούμενης γενιάς.

      Ένα επίσης σημαντικό σημείο γεγονός είναι ότι οι υποψήφιοι μεγάλοι χρήστες του JSF, δεν ρίχνουν όλη την εμπιστοσύνη τους σε ένα σύστημα, αλλά επιλέγουν σκοπίμως ένα μίγμα με ένα άλλο μαχητικό εναέριας υπεροχής(μετά την επίσημη κατάταξη του JSF στα μαχητικά δίωξης/βομβαρδισμού «Fighterbomber/Jagdbomber» απο διάφορα μέσα ενημέρωσης του ειδικού τύπου, βλέπω και ένα δεύτερο επιχειρησιακό νόημα πέραν των βιομηχανικών/πολιτικών λόγων/συμφερόντων για αυτή την επιλογή).

      Επειδή δεν θέλω να υπάρξει παρεξήγηση, τα παράπανω δεν τα γράφω για να παριστάνω το έξυπνο η τον γνωστή απέναντι σε εσένα και στον φίλο ΑΧΕΡΩΝ(όπως και σε άλλους φίλους που παρακολουθούν την συζήτηση, αλλά για να έχουμε καλή συνεννόηση σαν άνθρωποι που πατάμε στο έδαφος, παρά τον ενθουσιασμό μας για την τεχνολογία και την τέχνη του πολέμου(που μας απασχολεί συχνά).

      Δυστυχώς κατά την γνώμη μου, είμαστε πολύ μακρυά απο μια μεταβίβαση της πολεμικής μας μηχανής στο αύριο(η αλλιώς στο επίπεδο των ΗΠΑ), ακόμα και με μια απόκτηση του συγκεκριμένου αεροσκάφους η οποιοδήποτε άλλο στο είδος. Αντιλαμβάνομαι την έννοια JSF στην κυριολεξία, και με όλη την σημασία της λέξεως αλλά είναι ακόμα δρόμος μέχρι εκεί, και για την Ελλάδα έχει και ανηφόρα.

      Η ολόκληρη διάσταση του προβλήματος που θα δημιουργήσει ένα JSF στο μέλλον, θα πρέπει να απασχολεί περισσότερο μια Κίνα και Ρωσία, αλλά αυτοί διαθέτουν και αλλά μέσα, συνεπώς δεν θα τους δημιουργήσει πολύ μεγάλο πρόβλημα απο ότι φαίνεται προς το παρόν.

      Απάντηση

ΔΕΝ επιτρέπονται απαξιωτικοί και υβριστικοί χαρακτηρισμοί εναντίον στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Υποβάλλοντας το σχόλιο σου επιβεβαιώνεις ότι έχεις διαβάσει και αποδεχθεί τους όρους χρήσης και σχολιασμού του ιστοτόπου. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές. Οι απόψεις που εκφράζονται δεν αντιπροσωπεύουν εκείνες της "Προέλασης" και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.

Σχολιάστε

Αρέσει σε %d bloggers: