Διακλαδικό αεροσκάφος κρούσης (JSF) F-35.

του Bill Sweetman

AW@ST (6/7/15)

Στα τέλη Ιουνίου 2015 διέρρευσε στον τύπό το περιεχόμενο της πεντασέλιδης αναφοράς δοκιμαστή πιλότου του F-35 μετά τις πρώτες δοκιμές εναέριας μάχης εναντίον αεροσκάφους F-16 Block 40 της Αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας. Η αναφορά ήταν ιδιαίτερα επικριτική για τις επιδόσεις του F-35 στον τομέα αυτόν, δίνοντας λαβή για έντονες συζητήσεις σχετικά με το θέμα. Αναδημοσιεύεται εδώ μεταφρασμένο ένα άρθρο του Bill Sweetman, που σχολιάζει την όλη συζήτηση που πυροδοτήθηκε.

Η πρόσφατη αναφορά δοκιμαστή-χειριστή της ομάδας του F-35 JSF της Λόχκηντ Μάρτιν δε θα είχε ξεσηκώσει τόσο θόρυβο αν δεν είχαν προηγηθεί δηλώσεις από ανθρώπους του προγράμματος. Σε δήλωση προς απάντηση μιας άλλης διαρροής μελέτης της RAND που συνέκρινε το F-35 με το Σουκόι Su-35 και άλλα ενδεχόμενα αντίπαλα αεροσκάφη, είχε ειπωθεί:

«Παραθέτοντας αναλύσεις της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ, [ο Υποπτέραρχος Charles Davis, τότε διευθυντής του προγράμματος JSF] είπε ότι το F-35 είναι τουλάχιστον 400% πιο αποτελεσματικό στην ικανότητα αεροπορικής μάχης από τα καλύτερα μαχητικά διαθέσιμα στη διεθνή αγορά, των Σουκόι συμπεριλαμβανομένων.»

Πιο πρόσφατα:

Η Λόκχηντ Μάρτιν ισχυρίζεται ότι και οι τρεις εκδόσεις του F-35 θα έχουν κινηματική επίδοση καλύτερη ή ίση με οποιοδήποτε μαχητικό τέταρτης γενεάς σε διαμόρφωση μάχης. Ο συνδυασμός περιλαμβάνει την επίδοση διηχητικής επιτάχυνσης έναντι ενός Typhoon της Γιουροφάιτερ σε διαμόρφωση μάχης αέρος-αέρος και την πτητική επίδοση σε υψηλές γωνίες προσβολής έναντι ενός Super Hornet της Μπόινγκ. Ο Billy Flynn, δοκιμαστής χειριστής της Λόκχηντ Μάρτιν λέει ότι «το F-35 είναι συγκρίσιμο ή καλύτερο σε κάθε έναν από αυτούς τους τομείς, μερικές φορές κατά πολύ, στην αεροπορική μάχη».

Είναι, συνεπώς, εύκολα κατανοητό το γιατί θεωρήθηκε είδηση η εμφάνιση μιας αναφοράς ότι το F-35 είναι υποδεέστερο στη διαχείριση ενέργειας  έναντι ενός F-16 Block40 – που ουδείς ισχυρίζεται ότι φτάνει την ταχύτητα του Typhoon, την επίδοση σε υψηλές γωνίες προσβολής του Super Hornet ή τον συνδυασμό των δύο από το Su-35. Ορισμένες από τις απαντήσεις της Ομάδας του F-35 είναι αξιοσημείωτες.

Πρώτος επί σκηνής ήταν ο Dan Goure του Ιδρύματος Λέξιγκτον που χρηματοδοτείται από τη Λόκχηντ Μάρτιν. Το άρθρο του είχε τίτλο: «Λέτε ότι το F-35 δε μπορεί να αερομαχήσει; Μια χαρά, λέω εγώ». Αν και ο Goure φαίνεται να εξισώνει κάθε αεροπορική μάχη με κλειστή αερομαχία και κάθε κλειστή αερομαχία με βολές πυροβόλων (κάτι που ίσχυε απολύτως μέχρι το 1956), παραθέτει την πρόσφατη αναφορά το John Stillion που συντάχθηκε για το CSBA ως απόδειξη ότι οι αισθητήρες, τα δίκτυα και τα όπλα έχουν καταστήσει τους ελιγμούς αδιάφορους. «Το σημαντικό συμπέρασμα δεν είναι ότι το F-35 είναι ένα κακό αεροσκάφος», λέει ο Goure, «αλλά ότι οι υφιστάμενοι στόλοι αεροσκαφών τετάρτης γενεάς είναι όλο και περισσότερο απηρχαιωμένοι».

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι προδιαγραφές της Βασιλικής Αεροπορίας απαιτούν να είναι το F-35 ικανό για αεροπορικές πολεμικές αποστολές πλήρους φάσματος ως μέρος της ομάδας αεροπλανοφόρου – και το F-35 έχει κενό βάρος 3.200 lb (Σ.τ.Μ: ~ 1.450 χλγρ.) μεγαλύτερο από το F-35A, γεγονός όχι θετικό από πλευράς ευελιξίας. Ο ανώτερος υπάλληλος της Λόκχηντ Μάρτιν και πρώην χειριστής Tornado της Βασιλικής Αεροπορίας  Andrew Linstead μιλώντας στην Daily Telegraph εκθείασε την επίγνωση τακτικής καταστάσεως του F-35, λέγοντας ότι η αεροπορική μάχη έχει αλλάξει. «Ο κόσμος χρησιμοποιεί ποσοτικά κριτήρια που γνωρίζει, κατανοεί και με τα οποία έχει συναισθηματικό δεσμό, αλλά πρέπει να σκέφτεται διαφορετικά. Η εικόνα του πεδίου της μάχης που τώρα έχουν διαθέσιμα [τα F-35] σημαίνει ότι μπορούν να αποφύγουν τον αντίπαλό τους να επιλέξουν να τον πολεμήσουν κατά τέτοιο τρόπο που θα τους αποφέρει καλύτερο αποτέλεσμα»

Οι Goure, Linstead και Flynn φαίνεται να είναι σε αντίθετες πλευρές της ίδιας συζήτησης, η οποία ξεκίνησε πριν από περίπου τριάντα χρόνια καθώς παραδοσιακοί των μαχητικών και οι υπέρμαχοι της τεχνολογίας απόκρυψης πολεμούσαν με νύχια και με δόντια για τις απαιτήσεις από το (τότε) Advanced Tactical Fighter (ATF). Η μία ομάδα υποστήριζε ότι η αεροπορική μάχη με απόκρυψη ήταν σαν τον υποβρύχιο πόλεμο – «το τελευταίο πράγμα που θες να κάνεις είναι να αναδυθείς και να χρησιμοποιήσεις το πυροβόλο του καταστρώματος» – ενώ οι άλλοι, με τον AMRAAM ακόμη εν εξελίξει, θεωρούσαν ότι θα υπήρχαν πάντα αυτοί που θα επεβίωναν της πρώτης «πέραν της ακτίνας οπτικής επαφής» (BVR) ανταλλαγής πυραύλων και θα πλησίαζαν σε «ακτίνα οπτικής επαφής» (WVR) όπου η απόκρυψη από το ραντάρ είναι αδιάφορη.

Οι παραδοσιακοί κέρδισαν. Το F-22 Raptor σχεδιάστηκε για να είναι πολύ ευέλικτο εντός ευρέως φακέλου πτήσεως (εξ ου και οι τερατώδεις ουραίες επιφάνειες) και είχε μια πολύπλοκη, ογκώδη διάταξη που επέτρεπε την πυροδότηση πυραύλων AIM-9 σε διαμόρφωση εγκλωβισμού προ της εκτοξεύσεως προς οπουδήποτε στο πρόσθιο ημισφαίριο.

Το JSF δεν είναι τόσο ευέλικτο, αλλά οι ηγούμενοι του προγράμματος λένε ότι θα επικρατεί στην BVR μάχη εξ αιτίας της απόκρυψης και της επίγνωσης καταστάσεως, ενω στην WVR μάχη θα χρησιμοποιεί το σύστημα DAS (Σύστημα Κατανεμημένου Διαφράγματος), δηλαδή τη συσκευή παρακολούθησης στόχων κάλυψης 360 μοιρών (ΣτΜ: εννοείται «σφαιρικής κάλυψης» ή στερεάς γωνίας 4π στερακτινίων) για να κατευθύνει εναντίον των αντιπάλων του πυραύλους αέρος-αέρος υψηλής εκτροπής ως προς τη γραμμής σκόπευσης.

Αυτό που δεν λένε εξ ίσου μεγαλόφωνα, είναι ότι το JSF δε μπορεί να τα κάνει και τα δύο, τουλάχιστον όχι στην ίδια αποστολή. Σε αντίθεση με το F-22 (και το Τσέγκντου J-20 και το Σουκόι T-50), δεν έχει πλευρικές καταπακτές και εκτεινόμενους πυλώνες για την εκτόξευση πυραύλων αέρος-αέρος. Εάν το F-35 φέρει πυραύλους AIM-9, τους φέρει εξωτερικά, οπότε, ακόμη και με τον ίδιο τον ορισμό της Λόκχηντ Μάρτιν, δεν είναι αεροσκάφος απόκρυψης.

Αυτό δεν είναι τυχαίο, ούτε ζήτημα υλοποίησης του προγράμματος. Το F-35 ήταν «70% αέρος-εδάφους και 30% αέρος-αέρος» κατά τη σύλληψή του – σύμφωνα με επί λέξει παράθεση λεγομένων του George Muellner, υπευθύνου του τότε Διακλαδικού Προγράμματος Προηγμένης Τεχνολογίας Κρούσης  (Joint Advanced Strike Technology (JAST) program) το 1995. Η Αμερικανική Πολεμική Αεροπορία, ως ο μεγαλύτερος πελάτης, είχε τον κύριο λόγο σε ότι αφορούσε τις απαιτήσεις. Το F-117 ήταν ο ήρωας του Πρώτου Πολέμου του Κόλπου, αλλά είχε τρεις κύριους περιορισμούς: δε μπορούσε να εντοπίσει στόχους σε αντίξοο καιρό, δε μπορούσε να πλήξει κινούμενους στόχους και δεν είχε ούτε την επίγνωση καταστάσεως ούτε τα όπλα για να επιβιώσει στο φως της ημέρας. To JAST σχεδιαζόταν για να κάνει αυτά ακριβώς, καθώς και να έχει εξωτερικούς σταθμούς όπλων για να ενεργεί σαν F-16 από την «Ημέρα 2″, όταν η αντίπαλη άμυνα θα είχε αδυνατίσει.

Η Αμερικανική Αεροπορία προσδοκούσε το 1995 ότι θα είχε 442 F-22 για να αντιμετωπίσει οποιαδήποτε απειλή προερχόμενη από μαχητικά, και οι πλευρικές καταπακτές πυραύλων AA ούτε κατά διάνοια δεν ταίριαζαν με τους περιορισμούς μεγέθους και βάρους που έθετε η απαίτηση για βραχεία απογείωση και κάθετη προσγείωση. Η απαίτηση για STOVL περιόριζε επίσης το βάρος και το μέγεθος του φτερού, καθώς και το μήκος της ατράκτου.

Αλλά τι γίνεται αν οι παραδοσιακοί του ATF κάνουν λάθος – όπως φαίνεται να υπαινίσσονται οι Goure και Linstead – και η μάχη εντός ακτίνας οπτικής επαφής μπορεί και πρέπει να αποφεύγεται; Υπάρχουν δύο αντιφάσεις στην επίκληση της εργασίας του Stillion από τον Goure. Η πρώτη είναι ότι ο Stillion ήταν ένας από τους συντάκτες της αναφοράς της RAND που προκάλεσε την οργή του Davis το 2008. Η δεύτερη είναι ότι η νέα εργασία του Stillion για το CSBA θεωρεί ότι ο δρόμος για να κερδηθεί μια μελλοντική αεροπορική μάχη δεν είναι η χρήση F-35 ή F-22 αλλά η εκτόξευση πυραύλων αέρος-αέρος από ανεπάνδρωτα ιπτάμενα σκάφη ελεγχόμενα από αεροσκάφη που μοιάζουν με το Βομβαρδιστικό Κρούσεως Μακράς Ακτίνας. Η σκεπτικό είναι πειστικό: τα μαχητικά υψηλών επιδόσεων είναι εξ ορισμού μικρού βεληνεκούς, κι ακόμη κι αν δεν ήταν τρωτά, τα αεροσκάφη εναερίου ανεφοδιασμού τους είναι.  (Δεν είναι ο μόνος που έχει συμπεράνει ότι το J-20 είναι σχεδιασμένο απευθείας για τα αεροσκάφη εναερίου ανεφοδιασμού και άλλα μέσα υποστήριξης)

Αυτή η αντίληψη για την εναέρια μάχη ενισχύεται από την εκτενή μελέτη του Stillion για την ιστορία της εναέριας μάχης, η οποία δείχνει μια σταθερή μετατόπιση από τα πυροβόλα στους πυραύλους αέρος-αέρος βραχέως βεληνεκούς, και εν συνεχεία στου πυραύλους αέρος-αέρος βεληνεκούς πέραν της ακτίνας της οπτικής επαφής. Αλλά υπάρχει μια μικρή αμφιβολία εδώ. Άλλοι έχουν διαπιστώσει άλλες τάσεις, ειδικότερα, οι σχεδιαστές και οι πελάτες του προγράμματος Meteor της MBDA προβλέπουν ότι οι μάχες πέραν της ακτίνας οπτικής επαφής θα έχουν περισσότερους ελιγμούς σε υψηλότερες ταχύτητες. Η ιστορία είναι διδακτική, αλλά όχι καθοριστική.

Επισημαίνεται ότι οι αεροπορικές συγκρούσεις τα τελευταία τριάντα χρόνια υπήρξαν εξαιρετικά ανισοβαρείς. Οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους είχαν ένα βασικό πλεονέκτημα στον εξοπλισμό – η Δύση δεν έχει αντιμετωπίσει ποτέ την οικογένεια Σουκόι, και το πιο σύγχρονο ρωσικό μαχητικό που έχει αντιμετωπιστεί είναι οι πρώιμες εκδόσεις του MiG-29, με την αξιοθρήνητη ακτίνα δράσης και την απόλυτη εξάρτησή του από το σοβιετικό δόγμα της ελεγχόμενης από το έδαφος αναχαίτισης. Η εκπαίδευση και η εμπειρία ήταν πάντοτε από την πλευρά της Δύσης, και με τεράστια διαφορά. Και, γενικώς, η μία πλευρά είχε πάντοτε την υποστήριξη της εναέριας προειδοποίησης και ελέγχου, τηλεπικοινωνιακών υποκλοπών και μέσων παρεμβολής επικοινωνιών, ενώ η άλλη δεν είχε ποτέ τίποτα από αυτά.

Δεν είναι, συνεπώς, τυχαίο, που οι εμπλοκές κρίθηκαν πέραν της ακτίνας οπτικής επαφής, και οι αντίπαλοι πείστηκαν ότι κάθε απόπειρα να εμπλακούν σε μάχη εντός της ακτίνας οπτικής επαφής θα είναι πιθανότατα μοιραία. Αλλά αυτό το είδος ανισορροπίας δεν αποτελεί κάποια αιώνια πραγματικότητα. Μπορεί η αντίδραση του Dan Goure στην πιθανή έλλειψη ευελιξίας του F-35 να είναι: «Μια χαρά, λέω εγώ», αλλά ο Dan Goure δεν πετάει σε πολεμικές αποστολές.

Πηγή: Βελισάριος

3 Σχόλια

  1. Selenos

    Υπαρχει Φ-15 Μπλοκ 40;Μαλλον αφορα το Φ-16.Το αρχικο κειμενο στον Βελισσαριο,το ιδιο γραφει.Μαλλον τυπογραφικο λαθος του Βελισσαριου,αφου το κειμενο αφορα «αερομαχια» μεταξυ Φ-35 και Φ-16.

    Απάντηση
  2. AIRMAN

    ΤΟ Φ35Α ΕΙΝΑΙ ΜΑΛΛΟΝ ΕΝΑ ΣΤΗΛΘ Α7, ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΥΤΥΧΩΣ ΣΤΗΛΘ Φ16, ΟΠΟΤΕ ΟΤΑΝ ΟΙ ΓΕΙΤΟΝΕΣ ΠΑΡΑΛΑΒΟΥΝ ΤΑ 100 ΚΟΜΜΑΤΙΑ ΤΟΥΣ ΔΕΝ ΤΕΛΕΙΩΝΟΥΝ ΤΑ ΨΩΜΙΑ ΜΑΣ

    Απάντηση

ΔΕΝ επιτρέπονται απαξιωτικοί και υβριστικοί χαρακτηρισμοί εναντίον στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Υποβάλλοντας το σχόλιο σου επιβεβαιώνεις ότι έχεις διαβάσει και αποδεχθεί τους όρους χρήσης και σχολιασμού του ιστοτόπου. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές. Οι απόψεις που εκφράζονται δεν αντιπροσωπεύουν εκείνες της "Προέλασης" και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.

Απάντηση

Αρέσει σε %d bloggers: