Αεροπλάνο VTOL για τον 21ο αιώνα: Γιατί η Ρωσία εργάζεται πάνω σε ένα νέο μαχητικό αεροσκάφος VTOL

Ο ρώσος αναπληρωτής υπουργός Άμυνας, Γιούρι Μπορίσοφ, επιβεβαίωσε ότι έχουν ξεκινήσει οι εργασίες που αφορούν την σχεδίαση ενός νέου αεροσκάφους κάθετης προσγείωσης και απογείωσης (VTOL). Ο αμυντικός παρατηρητής Γιούρι Σαράνοφ περιέγραψε τι ακριβώς οδήγησε το ενδιαφέρον του Στρατού προς αυτήν την κατηγορία αεροπλάνου και αναλύει αν η ρωσική αεροπορική βιομηχανία διαθέτει τους πόρους και την τεχνολογίας για να το κατασκευάσει.

Τον περασμένο μήνα, το ρωσικό υπουργείο Άμυνας επιβεβαίωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη οι εργασίες για τον σχεδιασμό του νέου αεροπλάνου VTOL. Ο αναπληρωτής υπουργός άμυνας Μπορίσοφ δήλωσε ότι οι εκδόσεις των αεροπλάνων MiG-29K και Su-33 της αεροπορίας Ναυτικού που χρησιμοποιούνται σήμερα από το Ναυτικό θα ειναι παρωχημένες κατά την επόμενη δεκαετία. Ως εκ τούτου, δήλωσε, ειναι λογικό να αρχίσει η ανάπτυξη του νέου αεροπλάνου για την αντικατάσταση τους. Οι παρατηρήσεις του Μπορίσοφ ακολουθούν τις αποκαλύψεις του περασμένου καλοκαιριού που λένε ότι το υπουργείο Άμυνας συζητάει το θέμα ενός σχεδίου VTOL μαζί με τους κατασκευαστές στρατιωτικών αεροπλάνων της Ρωσίας και ότι το αεροπλάνο θα μπορουσε να ειναι «μια εξέλιξη της γραμμής Yak».

Τα Yak επιτίθενται

To Yak-38, το οποίο παρουσιάστηκε για πρώτη φορά το 1976, έγινε αμέσως το ισχυρό VTOL αεροπλάνο παραγωγής της Ρωσίας, και απολάμβανε διευρυμένη ανάπτυξη στα βαριά «αεροπλανοφόρα» καταδρομικά, Project 1143, του στόλου του Σοβιετικού Ναυτικού, συμπεριλαμβανομένων των: Κίεβο, Μινσκ, Νοβοροσίσκ και Μπακού.

Το Yak-38 συσσώρευσε κακή φήμη ανάμεσα στους πιλότους λόγω του υψηλού ποσοστού ατυχημάτων (μ’ αρκετές δωδεκάδες από τα 231 Yak-38 να έχουν καταστραφεί ή διαλυθεί μετά από ατυχήματα). Όπως επεσήμανε ο αμυντικός παρατηρητής και συνεργάτης του RIA Novosti, Βαντίμ Σαράνοφ, η ιδιόρρυθμη φύση του περιόρισε τη διάρκεια των πτήσεων από τα πλοία του Ναυτικού στο ελάχιστο όριο των 40 ωρών ανά έτος.

© Sputnik/ Vladimir Rodionov | Μαχητικό αεροπλάνο Yak-38 πάνω στο βαρύ καταδρομικό Νοβοροσίσκ του Σοβιετικού Στόλου Ειρηνικού.

«Τα επιχειρησιακά χαρακτηριστικά του αεροπλάνου ήταν επίσης αμφισβητήσιμα», γράφει ο δημοσιογράφος. «Λόγω της έλλειψης ολοκληρωμένου ραντάρ, μπορουσε να εμπλακεί σε αερομαχίες μόνο υπό όρους. Η χρήση των Yak-38 ως καθαρά επιθετικά αεροπλάνα ήταν μάλλον αναποτελεσματική, καθώς η επιχειρησιακή εμβέλεια τους σε κατάσταση VTOL ανερχόταν μόλις στα 195 χιλιόμετρα, και μειώνονταν ακόμα περισσότερα στα ζεστά κλίματα».

Με δεδομένη την μέτρια ιστορία του, η παραγωγή του Yak-38 σταμάτησε το 1989. Σταδιακά αποσύρθηκαν και διαλύθηκαν κατά τη δεκαετία του 1990, τα παραμένοντα VTOL Yak-38 παροπλίστηκαν απ το ρωσικό Ναυτικό το 2004.

Λόγω της δύσκολης επιχειρησιακής ιστορίας του Yak-38, οι σοβιετικοί σχεδιαστές αεροπλάνων ξεκίνησαν σχεδόν άμεσα την ανάπτυξη ενός νέου αεροσκάφους –του Yak-141.

Το πρόγραμμα του Yak-141, το οποίο θεωρήθηκε από τους σοβιετικούς και δυτικούς ως ένα πολύ ελπιδοφόρο σχέδιο, ακυρώθηκε μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Η εταιρεία Lockheed άρχισε τη συνεργασία με την Yakovlev με επίσημο σκοπό την χρηματοδότηση του προγράμματος. Μετά από χρόνια, πολλοί ρώσοι παρατηρητές υποστήριξαν ότι η Lockheed, που ήδη εργαζότανε πάνω στο X-35, το πρωτότυπο του F-35, αγόρασε την τεχνική βιβλιογραφία του Yak-141 για περίπου 400 εκατομμύρια δολάρια ($).

© Sputnik/ Sergey Subbotin | Αεροσκάφος Yakovlev Yak-141 σε στατική έκθεση στην αεροπορική επίδειξη MAKS-95 στα προάστια της Μόσχας τον Αύγουστο του 1995.

Ένα νέο VTOL για τον 21ο αιώνα

Μιλώντας στον Σαράνοφ σχετικά με τις προοπτικές ενός νέου ρωσικού VTOL σχεδίου, ο απόστρατος ναύαρχος του ρωσικού Ναυτικού, Κοσταντιν Σιφκοφ, δήλωσε οτι αν το αεροπλάνο είχε κατασκευαστεί και εισέλθει στη υπηρεσία θα ήταν ωφέλιμο όχι μόνο για το Ναυτικό αλλά και για ολόκληρη την ρωσική στρατιωτική αεροπορία.

«Το κύριο πρόβλημα στην σύγχρονή αεροπορία σήμερα ειναι ότι ένα αεριωθούμενο μαχητικό αεροπλάνο απαιτεί έναν καλό τροχοδιάδρομο», εξήγησε ο Σιφκοφ. «Υπάρχουν πολύ λίγοι τροχροδιάδρομοι αυτού του τύπου, και ειναι αρκετά εύκολο να τους καταστρέψεις με την πρώτη αεροπορική επιδρομή. Τα αεροπλάνα που ειναι εφοδιασμένα με VTOL μπορούν να διασκορπιστούν, για παράδειγμα στο δάσος. Η χρήση του VTOL από την Πολεμική Αεροπορία θα της παρέχει εξαιρετική ισχύ».

Δεν συμφωνούν όμως όλοι. Ο Όλεγκ Παντελεφ, αρχισυντάκτης του ειδησεογραφικού πρακτορείου αεροπορικών ειδήσεων Aviaport.ru, δήλωσε ότι η μεγαλη κατανάλωση καυσίμου των αεροσκαφών VTOL κατά την απογείωση, σε συνδυασμό με την ευελιξία των αεροσκαφών παραδοσιακής σχεδίασης, καθιστά δύσκολή την ανάπτυξη ενός μεγάλου στόλου μαχητικών VTOL της Πολεμικής Αεροπορίας.

«Τα συμβατικά μαχητικά αεροπλάνα μπορούν να πραγματοποιήσουν στρατιωτικές αποστολές σε συνθήκες μερικής καταστροφής των αεροπορικών υποδομών από μικρότερους τροδοδιάδρομους, μήκους περίπου 500 μέτρων», τόνισε ο αναλυτής. «Ωστόσο, τα σχέδια του στρατού για την δημιουργία ενός στόλου αεροπλανοφόρων ειναι κάτι τελείως διαφορετικό. Εκεί, η χρήση των αεροπλάνων VTOL θα ήταν πραγματικά ορθή».

© Sputnik/ Alexei Danichev | Μαχητικά αεριωθούμενα Su-33 επι του αεροπλανοφόρου Αντμιράλ Κουζνέτσοφ.

Η σχεδίαση VTOL θα επέτρεπε την ανάπτυξη των μαχητικών αεροπλάνων πάνω σε ακόμη πιο μικρά “αεροπλανοφόρα” καταδρομικά, ίσως μάλιστα να απέτρεπε την ανάγκη κατασκευής ενός νέου, ακριβού, συμβατικού αεροπλανοφόρου.

Ο Σίφκοφ τόνισε οτι τα ρωσικά γραφεία μελετών δεν έχουν χρόνο για χάσιμο στη δημιουργία ενός νέου σχεδίου VTOL. “Αεροπλάνα με την ικανότητα VTOL μπορούν να σταθμεύουν όχι μόνο πάνω σε συμβατικά αεροπλανοφόρα (αλλά σε πολύ μικρότερα πλοία). Για παράδειγμα, ένα δεξαμενόπλοιο εξοπλισμένο με μια ράμπα γίνεται ένα είδος αεροπλανοφόρου, διαθέταμε παρόμοια σχέδια κατά την σοβιετική εποχή”, δήλωσε ο αναλυτής. “Επιπλέον, τα αεροπλάνα VTOL μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τα πολεμικά πλοία που μεταφέρουν οργανικά ελικόπτερα, όπως οι φρεγάτες”, πρόσθεσε.

Σε κάθε περίπτωση, ο Σαράνοφ επεσήμανε ότι η υπόθεση του F-35 προσφέρει μια προειδοποίηση σχετικά με τα δυνητικά κόστη που περιλαμβάνονται στην δημιουργία ενός νέου μαχητικού αεροπλάνου VTOL, με το εν λόγω το πρόγραμμα να αγγίζει την ιλιγγιώδη εκτιμώμενη αξία των 1,3 δισεκατομμυρίων $. Ο δημοσιογράφος επεσήμανε ότι η δημιουργία ενός αεροσκάφους με χαρακτηριστικά επίδοσης συγκρίσιμα με του F-35B θα απαιτήσει την εξεύρεση λύσεων σε μία σειρά σχεδιαστικών προβλημάτων, συμπεριλαμβανομένης της σμίκρυνσης του ηλεκτρονικού εξοπλισμού πτήσης, τα νέας γενιάς ολοκληρωμένα συστήματα και μια νέα άτρακτο που να έχει σχεδιαστεί λαμβάνοντας υπόψιν τις απαιτήσεις του αεροσκάφους VTOL.

“Η ρωσική αεροπορική βιομηχανία έχει δυνατότητες προς αυτή την κατεύθυνση, ιδιαίτερα αφότου πολλά συστήματα μπορούν να ενοποιηθούν με το μαχητικό αεροπλάνο πέμπτης γενιάς Su-57”, σημείωσε ο δημοσιογράφος.

© Sputnik/ Evgeny Biyatov | Ρωσικό αεριωθούμενο πολλαπλών χρήσεων 5ης γενιάς Su-57 (T-50) στο διεθνές αεροπορικό και διαστημικό σαλόνι MAKS-2017 στην Τζουκόφσκι.

Ταυτόχρονα, σύμφωνα με τον Παντελέφ, ο ειδικού σχεδιασμού κινητήρας ίσως αποδειχθεί το μεγαλύτερο πρόβλημα του νέου αεροπλάνου. “Ο κατασκευαστής του Yak-38 έχει πάψει να υπάρχει. Ενώ η τεχνική βιβλιογραφία σχετικά με τα ακροφύσια ώθησης του Yak, συμπεριλαμβανομένου του μετακαυστήρα, πιθανόν να υπάρχουν κάπου έκει έξω, οι ειδικοί με την πρακτική εμπειρία για την κατασκευή αυτών των εξαρτημάτων πιθανόν δεν υπάρχουν. Εδώ, πιθανότατα, έχουμε χάσει την εμπειρία μας”.

Παρά τα υφιστάμενα προβλήματα, ο παρατηρητής σημείωσε ότι αν το υπουργείο Άμυνας προχωρήσει μπροστά και εγκρίνει τη δημιουργία ενός νέου VTOL αεροπλάνου, ο κλάδος της αεροπορικής βιομηχανίας θα απαντήσει παρουσιάζοντας τις κατάλληλες σχεδιάσεις.

Εν τω μεταξύ, ο στρατός παρείχε ήδη συμβουλές για το όραμα της ρωσικής ναυτικής αεροπορίας του μέλλοντος. Το υπουργείο Άμυνας σχεδιάζει να καθελκύσει το αεροπλανοφόρο Project 23000E Shtorm μεταξύ 2025 και 2030. Μέχρι εκείνη την εποχή, το Ναυτικό αναμένει να παραλάβει δύο νέα κοινά “ελικοπτεροφόρα” πλοία διοίκησης αποβάσεων κλάσης Priboy. Τα πλοία αυτά, μπορούν να θεωρηθούν πως θα ειναι απολύτως κατάλληλα για να μεταφέρουν οποιοδήποτε σχέδιο VTOL θα παραδώσει η αεροπορική βιομηχανία.

Πρόπλασμα του “ελικοπτεροφόρου” πλοίου διοίκησης αποβάσεων Priboy.

Απόδοση/Μετάφραση απο το SputnikNews.Com για την Προέλαση.

Αρέσει σε %d bloggers: