H Βρετανική φρεγάτα HMS Antelope (F-170) βυθίζεται κατά τη διάρκεια του Πολέμου των Νησιών Φώκλαντ. (aquellasarmasdeguerra.wordpress.com)

Γραφεί ο Γιάννης Νικήτας

Ο πόλεμος των Φώκλαντς (Μαλβίνων για τους Αργεντίνους) αποτέλεσε την τελευταία σύγκρουση του 20ου αιώνα που μπορεί να χαρακτηρισθεί ως αεροναυτική, με σημαντική συμμετοχή χερσαίων, ναυτικών και αεροπορικών δυνάμεων. Ο πόλεμος εκείνος προσέφερε πλήθος διδαγμάτων που οδήγησαν στην επικαιροποίηση των στρατιωτικών δογμάτων και τακτικών και επέδρασαν καταλυτικά στην ανάπτυξη σύγχρονων όπλων, μεθόδων και τακτικών χρήσης τους.

Ο πόλεμος ξεκίνησε στις 2 Απριλίου 1982 όταν Αργεντίνικα στρατεύματα, αποβιβάσθηκαν στα Φώκλαντς, έκαμψαν την αντίσταση της ολιγάριθμης τοπικής φρουράς και ύψωσαν την Αργεντίνικη σημαία στο τοπικό Κυβερνείο. Σχεδόν ταυτόχρονα αργεντίνικα στρατεύματα κατέλαβαν την νήσο της Ν.Γεωργίας στον νότιο Ατλαντικό. Η αρχική βρετανική αντίδραση περιορίστηκε στην προσφυγή στα Ηνωμένα Έθνη και στην προσπάθεια κινητοποίησης του διεθνούς και συμμαχικού παράγοντα προς επιστροφή στο προ, της κατάληψης των νήσων, καθεστώτος. Όταν κατέστη σαφές πως η διπλωματική οδός δεν επρόκειτο να δώσει λύση στο πρόβλημα, αποφασίστηκε η ανάληψη στρατιωτικής δράσης. Βρετανική αρμάδα απέπλευσε από την γηραιά Αλβιόνα στις 5 Απριλίου και κατευθύνθηκε στον Νότιο Ατλαντικό. Στις 25 Απριλίου ανακαταλήφθηκε η νήσος της Νοτίου Γεωργίας.

Την νύχτα της 21ης Μαΐου τα πρώτα βρετανικά στρατεύματα αποβιβάσθηκαν στα Φώκλαντς, στον κόλπο του Σαν Κάρλος και ξεκίνησαν την μακρά και επίπονη τους πορεία προς τον Πορτ Στάνλεϊ. Κατόπιν σφοδρών τοπικών μαχών ο στόχος επετεύχθη και στις 14 Ιουνίου η Αργεντίνικη φρουρά παραδόθηκε. Αν θα θέλαμε να κωδικοποιήσουμε τα συμπεράσματα από εκείνην την σύγκρουση θα είχαμε να πούμε τα εξής:

1) Ο πόλεμος αυτός ήταν ουσιαστικά ο τελευταίος πόλεμος πεζικού, όπου αναδείχτηκαν όλα τα χαρακτηριστικά που συνοδεύουν το τελευταίο. Αποδείχθηκε η αξία της ατομικής και ομαδικής εκπαίδευσης, η σημασία της απαιτητικής επιλογής προσωπικού και η ευφάνταστη δράση των ομαδικών όπλων υποστήριξης.

Χάρτης του πολέμου των Φώκλαντς.

2) Η προέλαση των βρετανικών δυνάμεων προς το Πορτ Στάνλεϋ ήταν αργή εξαιτίας της απουσίας των κατάλληλων μέσων αεροκίνησης (το πλοίο που μετέφερε τα ελικόπτερα μέσω των οποίων θα διεξαγόταν αεροκίνητες επιχειρήσεις βυθίστηκε). Από την άλλη ένα από τα βασικά προβλήματα της Αργεντινικής άμυνας ήταν η έλλειψη αντίστοιχων μέσων αεροκίνησης, γεγονός που καταδίκασε την άμυνα σε στατική μορφή, μη δυνάμενη να ανταποκριθεί στις εξελισσόμενες καταστάσεις που επέβαλαν οι Βρετανοί.

3) Και σε αυτόν τον πόλεμο φάνηκε η υπεροχή ενός επαγγελματικού στρατού απέναντι σε έναν αποτελούμενο από χαμηλού επιπέδου κληρωτούς. Βέβαια αν οι Αργεντινοι παρέθεταν όχι απλά κληρωτούς αλλά καλύτερα εκπαιδευμένους κληρωτούς, τα αποτελέσματα του πολέμου ίσως να ήταν διαφορετικά.

4) Φάνηκε για μια ακόμη φορά η αξία των ειδικών επιχειρήσεων, τόσο σε αποστολές ειδικής αναγνώρισης, όσο και και αποστολές άμεσης δράσης. Γενικά οι βρετανικές ειδικές δυνάμεις επέδειξαν σαφή ικανότητα μεταφοράς του πολέμου στο «γήπεδο» του αντιπάλου, καθιστώντας τον ανασφαλή και προκαλώντας του υπολογίσιμα προβλήματα.

5) Η όλη επιχείρηση ανακατάληψης των Φώκλαντς δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί δίχως την κινητοποίηση μιας εκτενούς υποδομής διοικητικής μέριμνας. Τα πάντα, από μεταφορές στρατευμάτων έως το συσσίτιο των ανδρών περνούσαν από θαλάσσης, αξιοποιώντας το τεράστιο δίκτυο λογιστικής υποστήριξης των βρετανικών ενόπλων δυνάμεων και κυρίως του ναυτικού και των επιτάκτων σκαφών του εμπορικού ναυτικού. Αντιθέτως οι Αργεντινικές δυνάμεις στα Φώκλαντς, στερούμενες αντίστοιχου δικτύου υποστήριξης και ευρισκόμενες από ένα σημείο και μετά σε κατάσταση αποκλεισμού, αφέθηκαν περίπου στην τύχη τους και εξαντλημένες φυσιολογικά υπέκυψαν. Πάντως ακόμη και έτσι, προκάλεσαν υπολογίσιμες δυσκολίες και απώλειες στους Βρετανούς, ενώ σύμφωνα με την ομολογία των τελευταίων,αν ο αγώνας διαρκούσε λίγο περισσότερο θα αναγκάζοταν να αναστείλουν τις επιχειρήσεις εξαιτίας της έλλειψης βασικών ειδών και του επερχόμενου χειμώνα.

Η Βρετανική φρεγάτα χτυπημένη από επίθεση Αργεντίνικου μαχητικού αεροσκάφους βυθίστηκε την επόμενη μέρα.

6) Και σε αυτόν τον πόλεμο φάνηκε η απειλή που συνιστά για τις ναυτικές δυνάμεις η πολεμική αεροπορία. Αν και η Αργεντινική αεροπορία επιχειρούσε με παρωχημένους τύπους μαχητικών αεροσκαφών και ήταν αναγκασμένη να διεξάγει επιχειρήσεις μακριά από τις βάσεις εξορμήσεως της, επέφερε ισχυρά πλήγματα στις βρετανικές ναυτικές δυνάμεις, βυθίζοντας και θέτοντας εκτός μάχης αρκετά πολεμικά σκάφη. Αν μάλιστα δεν παρουσιάζοταν τόσα προβλήματα στην όπλιση των βομβών των αργεντινικών αεροσκαφών, που οδήγησε σε πολλά περιστατικά αφλογιστίας και κυρίως αν διέθετε η Αργεντίνικη αεροπορία μεγαλύτερο αριθμό βλημάτων τύπου AM-39 Exocet, οι απώλειες των βρετανικών πλοίων θα ήταν τέτοιες που πιθανότατα θα είχαν οδηγήσει σε αποτυχία την επιχείρηση. Φάνηκε εξάλλου πως ακόμη και παρωχημένης φιλοσοφίας όπλα όπως απλές βόμβες ελεύθερης πτώσης και ρουκέτες, μπορεί να αποδειχτούν επικίνδυνα στον σύγχρονο αεροναυτικό αγώνα. Τέλος τονίσθηκε η αναγκαιότητα των συστημάτων ενεργού αντιπυραυλικής άμυνας, καθώς τα συστήματα παθητικής προστασίας φάνηκαν σε πολλές περιπτώσεις ανεπαρκή

7) Ένα ακόμη στοιχείο του πολέμου, ήταν η επιτυχή δράση των βρετανικών αεροσκαφών Sea Harrier, που επικράτησαν στην εναέρια μάχη απέναντι στην Αργεντινική αεροπορία, αξιοποιώντας με τον καλύτερο τρόπο τα εγγενή τους πλεονεκτήματα (αυξημένη ευελιξία που τους προσέδιδε η ικανότητα βραχείας απογείωσης/καθέτου προσγείωσης), τα όπλα τους ( βλήματα AIM-9L με ικανότητα “ολικής θέασης” ) και του περιβάλλοντος που επιχειρούσαν (καθοδήγηση από σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης και ελέγχου). Σε αυτό συνέβαλαν και οι αποτυχημένες τακτικές της Αργεντινικής αεροπορίας, που αντί να επιχειρήσει να κορέσει την άμυνα του στόχου με αποστολή μαζικών σχηματισμών, προσπαθούσε να προσβάλει τους στόχους της με την αποστολή μεμονωμένων σχηματισμών. Επίσης από τις επιχειρήσεις φάνηκε η αξία των σύγχρονων συστημάτων ηλεκτρονικού πολέμου, η έλλειψη των οποίων από την αργεντινική πλευρά οδήγησε σε αυξημένες απώλειες. Τέλος φάνηκε η αξία της υποδομής διεξαγωγής αεροπορικών επιχειρήσεων. Η Αργεντινική αεροπορία ήταν αναγκασμένη να διεξάγει επιχειρήσεις από τις βάσεις της στην μητροπολιτική Αργεντινή καθώς ο μοναδικός διάδρομος αποπροσγείωσης στο Πορτ Στάνλεϊ είχε καταστραφεί από την επιδρομή ενός Βρετανικού Vulcan. Αν οι Αργεντίνοι διέθεταν τα μέσα να επιδιορθώσουν τον διάδρομο και να αποκτήσουν έτσι την δυνατότητα να διεξάγουν επιχειρήσεις από τα Φώνκλαντς, το κεφάλαιο αεροπορικές επιχειρήσεις θα τίθοταν σε νέα βάση.

8) Η δράση των μυστικών υπηρεσιών αποτέλεσε μια ακόμη άγνωστη πτυχή εκείνου του πολέμου. Η αποτροπή της απόκτησης επιπλέον βλημάτων Exocet της αεροεκτοξευόμενης έκδοσης για λογαριασμό της αργεντινικής πλευράς, πιστώνεται στις βρετανικές μυστικές υπηρεσίες, οι οποίες για μια ακόμη φορά «έσωσαν την παρτίδα» για λογαριασμό του Στέμματος. Είναι ευνόητες οι επιπτώσεις αν τελικά μικρός έστω αριθμός βλημάτων κατέληγε σε αργεντινικά χέρια, κάτι που ομολογείται και από τις δύο πλευρές.

9) Τέλος σημαντική επίδραση στις επιχειρήσεις είχε η βύθιση του καταδρομικού General Belgrano, που καταδίκασε το Αργεντινικό ναυτικό σε παθητική στάση και ουσιαστική αποχή από τις επιχειρήσεις. Αν και το Αργεντινικό ναυτικό είχε σχεδιάσει επιθετική ενέργεια κατά του βρετανικού στόλου, αυτή δεν πραγματοποιήθηκε τελικά από συνδυασμό φοβίας και ατυχίας. Γενικά για μια ακόμη φορά αποδείχθηκε πως τα όποια μέσα πρέπει να χρησιμοποιούνται με τόλμη ώστε να επιφέρουν το επιθυμητό αποτέλεσμα.

Το Αργεντίνικο καταδρομικό ARA General Belgran βυθίστηκε μετά από επίθεση του Βρετανικού υποβρυχίου HMS Conqueror (S48). (Wikipedia)

H πηγή του κειμένου είναι το: http://defencenews.gr

About The Author

Παρατηρητής και ιστογράφος θεμάτων αμυντικής τεχνολογίας. Δεσμευμένος με τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις και παθιασμένος με οτιδήποτε στρατιωτικό.

3 Σχόλια

  1. tsimuha2

    Mια διορθωση,απο το διαδρομο στο Port Stanley δεν μπορουσαν να επιχειρησουν τζετ οπως τα Mirage και τα Α-4(λογω μηκους διαδρομου) αλλα και λογω αμμεσης εκθεσης σε κινδυνο πχ ναυτικος βομβαρδισμος,για αυτο και προτιμηθηκε η λυση των ελαφρων ΙΑ58, MB339 και Τ-34.
    Ο διαδρομος ουδεποτε βγηκε ολοκληρωτικα εκτος και τα οποια πληγματα δεχτηκε επισκευαστηκαν αμεσως και ετσι συνεχιστηκε ο ανεφοδιασμος με C-130 και αλλους τυπους.Μονο μετα τον πολεμο μεγαλωσε σε μηκος, ωστε για να μπορει να χρησιμοποιηθει απο F-4.

    Απάντηση
    • manolis

      Εγω βλεπω ομοιοτητες με τη δικη μας χουντα στο πραξικοπημα στην Κυπρο το ‘καλοκαιρι του 74: Δεν περιμεναν το χειμωνα που οι καιρικες συνθηκες ειναι χειροτερες ενω και η μερα (αρα και η διαρκεια των τοτε αεροπορικων επιχειρησεων) μικραινει αρκετα . Λογω της μικρης σχετικα νυκτας, δεν προλαβαν να απογειωθουν ολα τα Νορατλας της επιχειρησης ΝΙΚΗ… Επισης δεν περιμεναν να παραληφθουν ολα τα Φαντομ και τα πληρωματα τους να γινουν πληρως ετοιμοπολεμα.
      Ετσι και η χουντα της Αργεντινης δεν εισεβαλε λιγους μηνες μετα , στο κατωφλι του χειμωνα , οποτε και οι ναυτικες επιχειρησεις στον παγωμενο ωκεανο θα ηταν απαγορευτικες. Ασε που θα ειχαν επισπευσει τη μεταφορα και παραλαβη ολων των εξοσετ. Η μονη εξηγηση που μπορω να δωσω ειναι οτι και οι 2 χουντες , ενω εισεβαλαν σε ξενο κρατος , αφελως δεν περιμεναν πολεμο.

      Απάντηση
      • tsimuha2

        Για την χουντα της Αργεντινης(που βρισκονταν στα τελευταια της) ηταν σημαντικο να προκαλεσει ενα επεισοδιο, ωστε η κοινη γνωμη που ηταν εναντιον της να συσπειρωθει κατω απο ενα εθνικο θεμα,σαφως και δεν περιμενε πολεμο(η καρακαξα βεβαια ειχε αλλη γνωμη),οχι μονο επρεπε να παρει τους Εξοσετ,αλλα και συγχρονους αερος-αερος και περισσοτερους αντιαεροπορικους κλπ.
        Το Αργεντινικο Zona Militar εχει βεβαια ειδικο θεμα για τον πολεμο στα Φωκλαντ με πολλες φωτο,(γενικα εχει πολλες καλες φωτο σε ολα τα θεματα).
        http://www.zona-militar.com/foros/forums/malvinas-1982.18/

ΔΕΝ επιτρέπονται απαξιωτικοί και υβριστικοί χαρακτηρισμοί εναντίον στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Υποβάλλοντας το σχόλιο σου επιβεβαιώνεις ότι έχεις διαβάσει και αποδεχθεί τους όρους χρήσης και σχολιασμού του ιστοτόπου. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές. Οι απόψεις που εκφράζονται δεν αντιπροσωπεύουν εκείνες της "Προέλασης" και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.

Σχολιάστε

Αρέσει σε %d bloggers: